col.gen.tr https://www.col.gen.tr Çöl, Çöl Tarihleri ve Özellikleri tr-TR hourly 1 Copyright 2019, col.gen.tr Mon, 10 Oct 2016 00:00:00 +0000 Tue, 22 Oct 2019 00:00:00 +0000 60 Çöl Fırtınası https://www.col.gen.tr/col-firtinasi.html Mon, 26 Nov 2018 02:37:04 +0000 Çöl Fırtınası, Körfez Savaşı veya Birinci Körfez Savaşının kod adıdır (Operation Desert Storm). 2 Ağustos 1990 tarihinde Irak'ın Kuveyt'i işgal etmesi nedeniyle başlayan krizin sonucunda, ABD öncülüğünde ve Çöl Fırtınası, Körfez Savaşı veya Birinci Körfez Savaşının kod adıdır (Operation Desert Storm). 2 Ağustos 1990 tarihinde Irak'ın Kuveyt'i işgal etmesi nedeniyle başlayan krizin sonucunda, ABD öncülüğünde ve aralarında Birleşik Krallık, Fransa, Suudi Arabistan, Suriye, Mısır'ın da bulunduğu kırka yakın ülkenin dahil olduğu koalisyon gücünün Irak'a karşı düzenlediği askeri harekat 17 Ocak 1991-28 Şubat 1991 tarihleri arasında devam etmiştir.

Çöl fırtınası harekatı, Körfez Savaşı, Kuveyt Savaşı, Basra Körfezi Savaşı veya Birinci Irak Savaşı gibi adlarla da anılır. 

Çöl Fırtınası Savaş Rüzgarları

Irak'ın güneydoğu komşusu Kuveyt'i 2 Ağustos 1990 tarihinde işgal etmesi uluslararası tepkilere neden olmuş ve bu tepkilerin sonucunda Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi üyeleri işgalci olarak tanımlanan Irak'a karşı bir dizi ekonomik yaptırım uygulanması kararına vardı. Dönemin ABD Başkanı George H. W. Bush kendi ülkesine ait askeri birlikleri Suudi Arabistan'a yollarken, diğer ülkelere de bölgeye askeri güç göndermeleri çağrısını yaptı. Bu çağrıya karşılık olarak II. Dünya Savaşı'ndan sonra kurulan en geniş çaplı askeri koalisyon gücü bölgeye konuşlandırıldı. Koalisyon gücünün asıl ağırlığını ABD oluştururken Birleşik Krallık, Fransa, Suriye, Mısır ve Suudi Arabistan diğer büyük katkı sağlayan güçlerdi. Savaşın 60 milyar ABD Doları tutan maliyetinin 36 milyarlık kısmını Suudi Arabistan tek başına karşıladı.

Çöl Fırtınası Harekatın Genel seyri

Çöl fırtınası harekatı, 17 Ocak 1991 gecesi Irak güçlerini Kuveyt'ten çıkartmaya zorlamak amacıyla yapılan hava bombardımanıyla başladı. Irak ordusunun direncini neredeyse tamamen kıran uzun hava saldırılarını 24 Şubat'taki kara harekatı takip etti. Birkaç gün süren kara harekatı sonunda Irak'ı Kuveyt'ten tamamen çıkaran koalisyon güçleri mutlak bir zafer kazandı. Kuveyt'in kurtarılmasının ardından, geri çekilen Irak birlikleri ülkelerinin içinde takip edilmedi ve kara harekatının başlamasından 100 saat gibi kısa bir süre sonra ateşkes ilan edildi. Savaş süresince Irak, Kuveyt'te Irak sınırında sürdürülen hava ve kara harekatlarına karşılık olarak Suudi Arabistan'da konuşlu koalisyon hedeflerine ve İsrail'e karşı Scud füzeleriyle karşılık vermekten öte ciddi bir direniş gösteremedi.

Çöl Fırtınası Savaşın Sonu ve Etkileri

Nisan 1991'de kabul edilen Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin 687 no'lu kararıyla ateşkes hükümleri ilan edildi. Ancak 687 no'lu karara yönelik uygulamalar ve bu kararı takip eden diğer bazı kararların sonuçları 12 yıl sonra başlayacak ikinci körfez savaşına neden oldu.

Çöl fırtınası harekatı, Dünya'da televizyonlar tarafından canlı yayınlanan ilk savaştır ve bu yönüyle medya dünyasında ve kültürel hayatta adeta yeni bir çığır açmıştır.

]]>
Sahra Çölü https://www.col.gen.tr/sahra-colu.html Mon, 26 Nov 2018 09:46:25 +0000 Sahra Çölü, veya büyük sahra çölü, dünyanın en büyük ve sıcak çölüdür. Afrika'nın kuzey bölgesinde, kıtanın ortası ile küzeyini ayırmakta olan 9.000.000 km büyüklüğünde dev bir çöl olmaktadır. En büy
Sahra Çölü, veya büyük sahra çölü, dünyanın en büyük ve sıcak çölüdür. Afrika'nın kuzey bölgesinde, kıtanın ortası ile küzeyini ayırmakta olan 9.000.000 km büyüklüğünde dev bir çöl olmaktadır. En büyük soğuk çöl ise Antarktika da bulunmaktadır. Sahra kelimesi Arapçadaki "sahara" kelimesinden gelme olup "büyü" anlamına gelmektedir. 

Sahra Çölü Genel Özellikleri, 

Sahra çölü, 2,5 milyon yaşındadır. Yüz ölçümü büyüklüğü Amerika Birleşik Devletlerini kaplayacak büyüklüktedir. Atlas Okyanusu kıyılarından Kızıl deniz kıyılarına kadar da uzanmaktadır. Erg ismi de verilen kum çölü, genel kanının aksine tüm çölün yalnızca beşte birini kaplamaktadır. Onun dışında kalan alanlar kaya ve molozlardan oluşmaktadır. Sahra da Tibesti ve Ahaggar gibi, yükseklikleri 3,265 metreyi bulan dağlar da bulunmaktadır. Buraları görece daha fazla yağış alan ve göçebelerin yazın konaklama yapmalarına elverişli alanlardır. Buna karşılık Sahra'nın bazı beldelerine arka arkaya 10 sene yağmur düşmediği de olur. Yağışlar, mineralleri yıkayıp götürmediği ve bitkiler onları tüketmediği için, çölün zemini mineral besinler açısından çok zengin olmaktadır. Bundan dolayı, uzun süreli kuraklığı atlatmayı beceren tohum taneleri kısa ve şiddetli sağanak şeklinde yağan ilk yağmurlarda hemen kök salıp çiçek açmakta ve birkaç gün içerisinde olgunlaşmaktadır. Mineral açısında zengin bu tabaka rüzgarlarla dünyanın dört bir yanına dağılıp buradaki toprakları da zenginleştirmektedir. Mesela, aslında toprağı mineral açısından çok fakir olan Amazon bölgesi bu mineral takviyesiyle bitkiler için gerekli besini sağlamaktadır. 

Sahra Çölü İklim Özellikleri; 

Sahra çölünün batı kıyılarındaki iklim iç kesimlerinden farklı bulunmaktadır. Bu alanlar nemli tropikal hava kütlesinin etkisi altında olmaktadır. Sahra çölünün batı kıyısının senelik sıcaklık ortalaması 18 derece olup iç kesimleri 5 derece daha düşük olmaktadır. Gene bu alanlarda karalardan denize doğru esmekte olan rüzgarlar ile üstte bulunan su kütlesi akıntılarla uzaklaşmaktadır. Altta bulunan soğuk su yüzeye çıkmaktadır. Ekvatora doğru yönelen bu soğuk su akımına humbolt ile benguela soğuk su akıntısı denilmektedir. İşte bu soğuk su akıntısı bir taraftan söz konusu alanlarda sisin oluşmasını sağlarken diğer yönden havanın serinlemesine yardımcı olmaktadır. Sahra çölüne ilk defa 18 Şubat 1979 tarihinde kar yağmış. 

Sahra Çölünde Bulunan Ülkeler; 

Cezayir, Mısır, Libya, Çad, Fas, Mali, Moritanya, Nijer, Tunus, Sudan ve Batı sahra ülkeleri bulunmaktadır. 
]]>
Sina Çölü https://www.col.gen.tr/sina-colu.html Mon, 26 Nov 2018 21:01:21 +0000 Sina çölü,Kuzeyinde Akdeniz,  güneyinde Kızıl denizle çevrilmiş üçgen biçiminde bir yarımadadır. Yüz ölçümü 60.000 kilometre olup batısı süveyş kanalına dayanırken, kuzeydoğusu Mısır ve İsrail sınırlar
Sina çölü,Kuzeyinde Akdeniz,  güneyinde Kızıl denizle çevrilmiş üçgen biçiminde bir yarımadadır. Yüz ölçümü 60.000 kilometre olup batısı süveyş kanalına dayanırken, kuzeydoğusu Mısır ve İsrail sınırlarına kadar uzanır. Sina çölü, genel olarak büyük dağlar ve geniş çöllerden oluşmaktadır. Sina çölüne hayat veren Nil nehri kenarları çok geniş verimli topraklarla kaplıdır. Batı ve Doğu kollarıyla geniş bir araziye yayılarak Akdeniz'e dökülürler. Bunların dışında çok az sayıda Sinanın güneyindeki dağlardan gelen akarsular vardır. Sina çölünün güneyinde Nüveybe ve Şarım el-Şeyh yer alırken Sina çölünün doğusunda Büyük Rift vadisi bulunmaktadır. 

Sina çölü fay hattı,

Sina yarım adası jeolojik fay hattında olduğundan volkanik oluşumlar oldukça fazladır. Volkanik oluşumların sebep olduğu çok sayıda dağ ve kayalık arazı vardır. Bölgede turizim önemli bir gelir kaynağıdır. Bölgede volkanik kaya cinsi olan kuvars oldukça fazladır. Ayrıca bu bölgede kömür, uranyum ve magnezyum da bulunmaktadır. 


Sina çölünün Osmanlı topraklarına katılımı,

Sina çölü 1260 yılından 1518 yılına kadar Mısır Memluk devletine aitti. 1518 yılında Yavuz Sultan Selim ile Memluk devleti arasında yapılan Mercidabık savaşı ve Ridaniye savaşları sonucunda Memluk devleti Yavuz Sultan Selim tarafından yenilgiye uğratılarak Sina çölü Osmanlı devletinin topraklarına katılmıştır. Birinci Dünya savaşına kadar Osmanlı devletinin kontrollünde kalan Sina çölü bu savaştan sonra İngiliz Devletinin kontrolüne geçti. 1952 yılında Mısırın İngiltere den bağımsızlığını ilan etmesiyle Sina çölü tekrar Mısırın kontrolüne geçti. 1967 yılında Mısır Devleti ile İsrail devleti arasında yapılan Altı gün savaşı ile Sina çölü bu seferde İsrail devletinin eline geçti. 1979 yılında İsrail devlet başkanı Menachem Begin ile Mısır devlet başkanı Enver Sedat öncülüğünde imzalanan barış anlaşmasıyla Sina çölü tekrar Mısırın topraklarına katılmış oldu. Sina yarımadasında en çok nüfus Bedevi kabilelerinde en az nüfus ise Zenmariler dir. Sıcak ve kuru iklimden dolayı tarıma elverişli alan çok yoktur. Ancak yer altı zenginlikleri, petrol en önemli gelirlerindendir.
]]>
Büyük Sahra Çölü https://www.col.gen.tr/buyuk-sahra-colu.html Tue, 27 Nov 2018 11:14:29 +0000 Büyük Sahra Çölü, Kuzey Afrika kıtasının ortalarında 9.000.000 kilometre kare büyüklüğünde bir çöldür. Sahra ismini Arapçadaki sahara kelimesinden almıştır. Türkçe anlamı büyü  demektir. Dünyanın en büyük Büyük Sahra Çölü, Kuzey Afrika kıtasının ortalarında 9.000.000 kilometre kare büyüklüğünde bir çöldür. Sahra ismini Arapçadaki sahara kelimesinden almıştır. Türkçe anlamı büyü  demektir. Dünyanın en büyük sıcak çölüdür. Büyük Sahra Çölünün oluşumu 2. 5 milyon  yıl öncesine dayandığı tahmin edilmektedir. Amerika Birleşik Devletler toprakları büyüklüğünde olup, bir tarafı  Atlas okyanusu kıyılarına bir tarafı kızıl deniz kıyılarına kadar uzanır. Büyük Sahra Çölün de 3265 metre yüksekliğinde (Tibesti, Ahaggar ) gibi dağlarda vardır. Buralara yağmur diğer taraflara nazaran fazla yağdığından bu dağların eteklerinde yazları göçebe kabileler yaşar. Fakat çölün diğer bölümlerine yıllarca yağmur yağmaz. Yüzeyinin %20 lik kısmı çöl kumu ile kaplı kalan büyük bir bölümü ise kaya ve molozlarla kaplıdır.

Büyük Sahra Çölündeki Mucize

Büyük Sahra Çölünün yüzeyi mineral bakımından çok zengindir. Bu sebepten çöle ilk yağmur damlaları düştüğü andan itibaren bitki tohumları bir kaç gün içerisinde yeşillenir. Mineral bakımından zengin olan bu tabaka rüzgarların etkisiyle Dünyanın dört bir tarafına dağılır ve oradaki bitkilere besin kaynağı olur. 

Büyük Sahra Çölü İklimi

Büyük Sahra Çölünün iklimi çoğu zaman kuraktır, sıcaklık geceleri 25-30 derece ye kadar çıkarken gündüzleri 45-50 dereceye ulaşır. Kumlu sıcak  bölgelerde çok büyük kum fırtınaları oluşur. Yağmur kuzey bölgelerde kış yağmuru etkisi yaparken,  güney bölgelerde tropikal etkisi gösterir. Büyük Sahra Çölünün içerisinden akarsu olarak nil nehri  ve Nijer nehri geçer. Büyük sahra içerisinde 20 adet göl bulunur bu göllerin içerisinden yalnız birinden içme suyu sağlanır. Diğer göllerin suyu tuzludur. Yer altı sondajlarıyla su ihtiyaçlarını karşılamaktadırlar. Buralara en son 1979 yılında kar yağdığı görülmüştür. 

Büyük Sahra Çölünde Yaşam

Büyük Sahra Çölü içerisinde kurulmuş olan (Cezayir, Çad, Mısır, Libya, Fas, Tunus, Moritanya, Mali, Nijar, Sudan, Batı Sahra) devletleri vardır. Büyük Sahra Çölünde 2.000.000 insan yaşamaktadır. Bunların %60 şehir ve köylerde yerleşik düzende yaşarken %40 ise göçebe ve kabile şeklinde çölde ve vahalarda yaşamaktadır. Vahalar çok verimli suyu bulunan topraklardır. Buralarda hurma ağaçları çoktur, sebze, mey ve buğday, arpa gibi tahıllarda yetiştirirler. Yaşam alanı dışında kalan büyük ölçüde kumla kaplı ıssız kum çölleri bulunmaktadır.

]]>
Karakum Çölü https://www.col.gen.tr/karakum-colu.html Tue, 27 Nov 2018 12:31:32 +0000 Karakum çölü, Asya kıtasında büyük çoğunluğu Türkmenistan'da küçük bir kısmı da Kazakistan'da yer almaktadır. Amu Derya nehrinin batısında kalmaktadır. Karakum Çölü 300.000 km²  alana yayılmıştır. Kara Karakum çölü, Asya kıtasında büyük çoğunluğu Türkmenistan'da küçük bir kısmı da Kazakistan'da yer almaktadır. Amu Derya nehrinin batısında kalmaktadır. Karakum Çölü 300.000 km²  alana yayılmıştır. Karakum çölünün çoğunluğu çakıl ve kumla kaplıdır.

Karakum Çölü'nde Karakum Kanalı adı verilen 1375 km uzunlunda dünyanın en geniş doğal bir kanal yer almaktadır. Karakum Kanalı'nın 805 km'si sulama amaçlı kullanılmaktadır. Karakum Kanalı boyunca sulu tarım yapılmaktadır. Tekstilin ham maddesi olan pamuk yetiştirilmektedir. Afganistan'da doğup Karakum Çölü'ne gelen Murgap ve Tedzen nehirleri, sıcak nedeniyle aşırı buharlaşmanın olması nedeniyle belli bir yerden sonra kaybolmaktadır.

Karakum Çölünün Güneyi,

Karakum Çölü'nün güney kısmı endüstri bölgesi olmuştur. Çölde zengin sülfür, petrol ve doğal gaz yatakları vardır. Karakum Çölü'nün güney şeridinde demiryolu geçmektedir. Karakum Çölü'nde yaşam oldukça zordur. Nüfus çok azdır. 6,5 km² bir kişi düşmektedir. Karakum Çölü'nde, Tejen ve Mary kentleri yer almaktadır. Mary, önemli bir endüstri ve Türkmenistan'ın dördüncü büyük kentidir.

Darvaza Çukuru: 

Karakum Çölü'nde görenleri korkutan 60 metre çapında yanan bir dev çukur yer almaktadır. Darvaza adı verilen çukur, zengin doğal gaz ve petrol yatakları olan Karakum Çölü'nde 1971 yılında Ruslar tarafından doğal gaz ve petrol aramak için yaptıkları sondaj sonucu doğal gaz dolu mağaraya rastlamaları sonucu oluşmuştur. Açılan çukurun zehirli gazlar yayacağından korkan mühendisler, bir kaç günden düşünerek bırakıp giderler. Açıldığı günden beri Darvaza Çukuru yanmaktadır. Türkmen Halkı, Darvaza Çukuru'nu "Cehenneme açılan kapı" diye adlandırmaktadırlar. Darvaza Çukuru, adını yakınında bulunan Darvaza köyünden almıştır.
]]>
Gobi Çölü https://www.col.gen.tr/gobi-colu.html Wed, 28 Nov 2018 06:56:11 +0000 Gobi Çölü, Çin ile Moğolistan topraklarına kadar yayılan soğuk çöldür. Gobi çölü Doğu Türkistan'dan Dungeby'e (Mançurya) kadar uzunlu olan 1. 600 kilometreyi Altay dağlarından güney bölgesinde Huang Hı'ya (sarı ırma Gobi Çölü, Çin ile Moğolistan topraklarına kadar yayılan soğuk çöldür. Gobi çölü Doğu Türkistan'dan Dungeby'e (Mançurya) kadar uzunlu olan 1. 600 kilometreyi Altay dağlarından güney bölgesinde Huang Hı'ya (sarı ırmak) kadar da tam 800 kilometreye kadar yer kaplayan Gobi çölü'nün deniz düzeyinden yüksekliği ise tam 900-1500 metre civarında değişmektedir. Oldukça büyük bir bölümü kayalıktır; kenar kesimlerinde ise ağaçsız kısa bozkırlar ile çayırla yer almaktadır. Cumhuriyetin güneyi ile Çin'e bağlı olan Sin-Kiang ile kansu eyaletlerinin yakınında bulunan bölgeleri de içerisine alan geniş bir çöldür. Çevresini kayalık sıradağlar çevrili olan Gobi çölü Güney bölgesinde Altun Dağ, Bei ile Yin Dağları batı'da Tanrı dağları kuzey bölgesinde Altay ile Hangay dağları bulunmaktadır. Gobi çölünün uzunluğu ise 1600 kilometre olup genişliği ise tam 965 kilometre arasında değişmektedir. Gobi çölü kış ayı çok uzun ve oldukça da soğuk geçer. 

Gobi Çölü İklim Şartları 

Yaz ayları ise sıcak ve çok kısa geçer. Oldukça sert ve soğuk bir iklimin etkisinde olan bu çölde çok sık patlak veren şiddetli kum fırtınaları üst toprak tabakasını çok büyük bir ölçüde aşındırmıştır. Gobi çölünde kuru ve karasal bir iklim daima hüküm sürmektedir. Gobi çölü yaz ayında çok sıcak kış mevsiminde ise çok soğuk olur. Sıcaklık eksi kırk derece ile kırk beş derece arasında farklılık gösterir. Yağışların büyükçe bir bölümü özellikle de yaz ayında olmaktadır. Batı bölgesinde senelik yağış ortalaması tam altmış dokuz milimetre iken kuzeydoğu da ise tam iki yüz milimetreye kadar çıkar. Bazı bölgeleri çakıl taşları bazı yerleri kum ile kaplı olan Gobi çölünde bitki örtüsü ise dikenli çalı ve küçük otlardan oluşmaktadır. Akarsu ise hemen, hemen hiç yoktur Gobi çölünde sadece orta büyüklükte tuzlu göller vardır. Oldukça yaygın olan su altları ise bazı bölgelerde büyükbaş hayvan yetiştirmeye elverişli olur. Gobi çölünü boydan boya geçen bir demir yolu hattı vardır. 

]]>
Arizona Çölü https://www.col.gen.tr/arizona-colu.html Wed, 28 Nov 2018 19:31:59 +0000 Arizona çölü; Arizona, Amerikanın bir eyaleti olup çölleri ve kanyonları ile ünlüdür. Arizona'nın en önemli coğrafik özelliği elbette Büyük Kanyonu'dur. Arizona, Amerika'nın yüz ölçümü açısından 295,260 km ile altınc Arizona çölü; Arizona, Amerikanın bir eyaleti olup çölleri ve kanyonları ile ünlüdür. Arizona'nın en önemli coğrafik özelliği elbette Büyük Kanyonu'dur. Arizona, Amerika'nın yüz ölçümü açısından 295,260 km ile altıncı büyük eyaletidir. Güneybatı eyaletlerinden biri olan Arizona, dağlık bölge, Kolarado Platosu ve çöl bölgesi olmak üzere başlıca üç bölgeye ayrılır. Kolarado Platosu, dağlık alan kuzeybatıdan en güneye kadar uzanır, çöl bölgesi ise güneybatının yarısını kaplar. Arizona 'nın kuzey ve kuzeydoğu bölümlerini kaplar.

Arizona çölünün iklim özellikleri;

Kuru hava ve berrak gökyüzü, Arizona 'nın en karakteristik iklim özelliklerindendir. Hava koşulları, eyaletin kuzeyindeki dağlar ve güneydeki çöl alanları arasında büyük bir değişiklik göstermektedir. Eyalette gözlenen en yüksek sıcaklık ise elli üç derecede çöl bölgesinde görülmektedir. Arizona çölünün yağış alma oranı ortalama 8 cm³ 'e kadar düşer. 

 Arizona Çölü coğrafi özellikleri; 

Arizona Çölü Amerika kıta' sında yer almaktadır. Arizona Çölünün büyük bir kısmı Amerika birleşik devletlerinin sınırları içerisinde olsa da bir bölümü de Meksika eyaleti sınırlarında yer almaktadır. ayrıca Arizona çölünün yüz ölçümü toplamda 370.000 km ’dir. Ancak Arizona' nın çöl olan kısımlarında, kaktüs bitkisi dışında herhangi başka bir bitki görülmesi neredeyse imkansızdır. Eyaletin bilinen başlıca özelliği kurak ve çölsü görünümünden ibarettir. Coğrafi özellikleri açısından en meşhur özelliği, kanyonları ve çölleridir. Arizona çölü amerikanın en büyük çöllerinden birisidir. Her ne kadar oluşan depremlerden ötürü kanyon görüntüsünde değişiklikler meydana gelse de yinede en çok meşhur olan yapısı kanyonlarıdır. Kırmızı kayalardan oluşan bu kanyon çöl le birleştiğinden görsel güzelliği rağbet gören bir yer haline gelmiştir. Arizona çölünde yağış oranları çok düşük olduğundan sahra olan yerleri neredeyse yok. Denecek kadar azdır. Bir başka deyişle bu kanyon ve çöl alanı insanların yaşaması için uygun değildir. Çok değişik bir iklim yapısına sahip olan Arizona eyaleti, çölünün de olması ile iki faklı uç noktalarda sıcaklık değerlerine sahiptir. 
]]>
Çöl Gülü https://www.col.gen.tr/col-gulu.html Thu, 29 Nov 2018 04:16:11 +0000 Çöl gülü, bir diğer adı Adenium'dur. Susuzluğa uzun süre dayanabilir. Bunu gövdesinde depoladığı su ile yapmaktadır. Hızla gelişip büyüyen, gövdesi zamanla şekillenebilen ve baharla başlayıp yaz döneminde çiçeklene Çöl gülü, bir diğer adı Adenium'dur. Susuzluğa uzun süre dayanabilir. Bunu gövdesinde depoladığı su ile yapmaktadır. Hızla gelişip büyüyen, gövdesi zamanla şekillenebilen ve baharla başlayıp yaz döneminde çiçeklenen succulent türü bir bitkidir. Dış mekanları daha çok sevmektedir fakat iç mekanlarda da yaşabilir. Çabuk büyümesi, kolay şekillenmesi ve daha ekildiğinin yılında çiçek açması nedeni ile bahçe ve teraslar için tercih edilmektedir. Geçirgen toprak ihtiyacı, çöl gülünün tüm güzelliğini ortaya seren görkemli kök yapısının gelişmesi için çok önemlidir.

Çöl gülünün öz suyu;

Öz suyu çok tehlikelidir, çocuklara ve hayvanlara dokundurulmaması gerekir.

Çöl gülü suyu ve soğuğu sevmez. 10 derecenin altında bir ortamda yaprakları ve çiçekleri dökülmektedir. Ev ortamını sevmez fakat havadar ve güneşli bir ortam var ise kışın bile çiçek açabilir. Sıfır ve altındaki soğuklara çok fazla dayanamaz hemen çiçekleri solmaya başlar. -4 derecelik bir ortamda kısa süreli dayanabilir. Uzun süre kaldığında bitki yaşayamaz ve ölür.

Çöl gülünde besin; 

Sadece hızlı büyüme zamanlarında suya karıştırılan sıvı besinlerden uygun aralıklarla verebilirsiniz. Burada fazla vermemeniz önemlidir.

Çöl gülü suyu sevmediği için çok fazla sulama yapmamanız gerekmektedir. Suya çok fazla ihtiyacı yoktur. Toprağının tamamen kurumuş olmasını kontrol ettikten sonra sulama yapmalısınız. Su saksının altına ulaşmayacak kadar az olmalıdır. Gece ısısı 18 derecenin altına inmediği, gündüzde 26 derecenin altına inmediği ortamlarda toprak tamamen kuruduğu zaman bol bol su akıp saksıda birikene kadar sulama yapabilirsiniz.

Işık, aşırı sıcak memleketlerde hafif güneş alan bölgelerde, aşırı sıcak olmayan memleketlerde direkt güneş en az 5 saat alabilir. Ayrıca çiçek açtığı zaman az güneş alan yerler daha uygun olacaktır.

Örümcek bitler çöl güllerine en fazla dadanan canlılardır. Örümcek bitleri çıplak gözle çok fazla görünmezler, bu yüzdende bitki için oldukça tehlikelidir. Bunun için hafta da bir ikiz kez yaprakların altını nemli bir bezle silmeniz yeterli olacaktır. Sıcak günlerde ise en az hafta da bir defa kuvvetli su püskürterek yaprakları yıkamanız örümcek bitlerinin hem oluşumunu engeller hem de olanları temizlemektedir.

Çöl gülünde budama ve aşılama nasıl yapılır;

Çöl gülünün budama şekli sağlığı için çok önemlidir. Dallarını biraz uzun bırakmalısınız ve birbirinden uzak olacak şekilde budama yapmalısınız. Kısa dallı çöl güllerinin hastalık ve parazitlerden korunması çok zordur. Kış sonunda budama yapmanız gerekmektedir. Yaz boyunca ufak tefek budamalar yapılmalıdır. Öz suyu oldukça tehlikelidir, çok dikkatli olmalısınız.

Tohumdan üretilen çöl gülü yeteri kadar büyüdükleri zaman, iyi bir kodekse sahip olunca güzel çiçekleri olan yaşlı hibrit çöl gülü dalları ile aşılama yapılır. Aşılanan dallara şeffaf poşetler geçirilir ve bağlanır. Eğer burada amaç daha gösterişli ve bol çiçekli çöl gülü yetiştirmekse, dalların en az 6 dal geliştirmiş olmalarını beklemelisiniz. Dalların her birini aşılamanız gerekir.
]]>
Çöl Gölü https://www.col.gen.tr/col-golu.html Fri, 30 Nov 2018 03:03:32 +0000 Çöl Gölü, Çöl gölü Ankara'nın 75 hm güneyinde bulunmaktadır. Haymana ve Bala arasında 15 kilometre kare büyüklüğünde acı suyu olan bir göldür. Deniz yüksekliği 1045 m,dir. Etrafında akan derelerle beslenen bu sı Çöl Gölü, Çöl gölü Ankara'nın 75 hm güneyinde bulunmaktadır. Haymana ve Bala arasında 15 kilometre kare büyüklüğünde acı suyu olan bir göldür. Deniz yüksekliği 1045 m,dir. Etrafında akan derelerle beslenen bu sığ göl yaz aylarında büyük ölçüde suyu çekilmektedir. 147 metre kare olan çalık düzü kapalı havzanın güneyinde çukuru dolduran sığ ve tuzlu bir göldür. Çöl gölü çevresinde yağış yetersizliği nedeni ile doğal bitki örtüsü doğal bozkır doludur  ve üzerinde sadece hayvancılık yapılmaktadır.

Göl Çevresinde Yaşayan Hayvanlar: Göl etrafında senenin değişik aylarında çoğalan ve yaşam alanları oluşturan bir çok kuş çeşidi olmaktadır. Bu kuş çeşitleri Gülen sumru toy, angıt, sakarca, büyük cılıbıt, çorak toygarı, turna, çamurcun, küçük kerkenez, dilkuyruk, flamingo, uzunbacak, kızkuşu ve cılıbıt kuşlarıdır. Çöl gölünün yakınına kurulan TRT televizyon vericisi etrafına yaydığı radyasyon ile göle inmek isteyen kuşlara zarar verip küçük yavru kuşların ölümüne neden olmaktadır. Göl çevresinde bulunan altın çanak, gülbağı, gölbek ve çeltek köyleri bulunur burada yaşayan insanlar gölün çekilen kısımlarını sürüp tarlaya çevirmeleri önemli bir sorun olmaktadır.

Çöl Gölü Çevresinde Bitki Örtüsü: Çöl gölünün güney ve kuzeyinde tuzcul alanlar, ıslak çayır otları ve büyük bir alanda hasır otu yatakları bulunmaktadır. Gölün kuzey kısmında çok iyi korunan ova bozkırları, kuzey bölgesinin tepelerinde kuru tarım alanları oluşmaktadır. Gölün batı bölgesinde stepler ve seyrek otsu bitkiler yetişmektedir. Bu alanda hayvancılık ve tarımcılık yapılır. Ova bölgelerinde büyükbaş hayvancılık yapılırken tepe kısımlarında keçi, koyun otlatılır. Bu bölgede köy nüfusunda oldukça azalma görüldüğünden dolayı hayvan yetiştiriciliği gittikçe azalmaktadır. Kuru ve yüksek bölgelerde ticari anlamda nohut, mercimek, arpa ve buğday üretimi yapılır.

]]>
Dünyanın En Büyük Çölü https://www.col.gen.tr/dunyanin-en-buyuk-colu.html Fri, 30 Nov 2018 04:24:31 +0000 Dünyanın En Büyük Çölü; Yıllık yağış miktarı 25 cm.'nin altında, gece ile gündüz sıcaklık farklarının fazla olduğu, bitki örtüsü yetişmeyen alanlar çöl olarak adlandırılır. Coğrafi olarak kabul edilen bu tan Dünyanın En Büyük Çölü; Yıllık yağış miktarı 25 cm.'nin altında, gece ile gündüz sıcaklık farklarının fazla olduğu, bitki örtüsü yetişmeyen alanlar çöl olarak adlandırılır. Coğrafi olarak kabul edilen bu tanıma bakarsak dünyanın en büyük çölü Antarktika kıtasıdır. Ancak halk arasında genel kabul gören tanıma göre sıcak çöller içerisinde en büyük olanı Kuzey Afrika'daki Büyük Sahra Çölüdür.

Çöl tipleri
  • Soğuk çöller: Yağış miktarının az olduğu, bitki örtüsünün ok seyrek olduğu ve üzerinde yaşayan canlıların sayı ve çeşitliliğinin az olduğu soğuk çöllere örnek olarak Antartika ve Grönlanddır. Antarktika yüz ölçümü olarak dünyanın en büyük çölüdür.
  • Sıcak çöller: Dünya üzerindeki sıcak çöllere örnek olarak Büyük Sahra Çölü, Patagonya, Gobi Çölü, Kalahari Çölü gibi çöller örnek verilebilir. Bu çöllerin hepsinin ortak özelliği üzerlerindeki yaşam şartlarının çok zorlu olması, yıllık yağış miktarının çok az olması ve yaşayan canlıların zorlu şartlara göre evrimleşmiş olmasıdır. Patagonya'ya son elli yıldır hiç yağmur yağmamışken dünyanın en büyük sıcak çölü olan Büyük Sahra Çölü'nde yıllık yağış miktarı 10 cm.'nin altındadır.

Büyük Sahra Çölü

Afrika kıtasının kuzeyinde Atlas Okyanusu ile Kızıldeniz arasındaki yaklaşık 9 milyon kilometrekare büyüklüğünde bir alana yayılmış olan dünyanın en büyük sıcak çölünün toprakları 11 ülke tarafından paylaşılmaktadır. Çölün toplam alanının sadece beşte biri kumluk alanken diğer kısımları düz toprak ve dağlık alanlardır. Büyük Sahra Çölü'nde yıllık yağış miktarı çok düşük olmasına rağmen zengin mineralli toprak yapısı sayesinde anlık yağışlarda bitki tohumları hızlı bir şekilde büyüyebilir. Ancak kısıtlı süreyle yaşayabilen bu bitkiler genellikle Böcekler ve çöl keklikleri gibi hayvanlara besin maddesi oluştururlar. Böceklerle beslenen kertenkele, bazı zehirli örümcek türleri ve yılanlar ise besin zincirinin üst halkasını oluştururlar. Suyun çok değerli olması nedeniyle bölgede yetişen bitkiler su kaybını en aza indirecek şekilde diken iğnelidirler. Aynı şekilde Büyük Sahra Çölü'nde yaşayan hayvanlarda gece aktif canlılardır ve bu hayvanlarda su kaybını en aza indirecek şekilde evrimleşmişlerdir. Pek çok yılan, örümcek ve kertenkele türü gündüz yakıcı sıcaktan korunmak için kendilerini kumun altına veya kayalık bölgelerde taşların altına saklarlar. Gece ile gündüz arasındaki sıcaklık farkının yüksek olması zor bir yaşam ortamı oluşturmaktadır. Yaz döneminde gündüz 50 dereceye çıkan sıcaklık geceleri 15 dereceye kadar düşebilmektedir. Bu sıcaklık farkı sayesinde çiy oluşumu gerçekleşmekte ve toprak nemlenmektedir. Aynı zamanda bitki yapraklarında biriken su damlaları ile çöl hayvanları su ihtiyaçlarını karşılamaktadırlar.

Büyük Sahra Çölü'nde zor yaşam şartları altında da olsa Libya çölleri gibi tamamen ıssız olan yerlerin dışında Nil Nehri kenarında ve vaha olarak tabir edilen su kaynakları kenarında kurulmuş alanlarda yerleşim görülmektedir. Toprağın mineral açısından aşırı derecede zengin olması sulama imkanının olduğu yerlerde yüksek kalitede ürün elde edilebilmesine imkan vermektedir. Bu bölgelerde başta folik asit içeriği zengin bir meyve olan ve hamile kalmayı düşünen kadınlar için yumurtlamayı ve yumurta kalitesini yükseltmesi nedeniyle ticari değeri yüksek olan hurma olmak üzere çeşitli tarım ürünleri yetiştirilmektedir. Büyük Sahra Çölü'nde yaşayan insan sayısı 4,5 milyon kişi civarındadır ve bu popülasyonun önemli bir kısmı Nil Nehri kenarında yaşamaktadır.

Günümüzde Büyük Sahra Çölü hızlı bir şekilde özellikle güneye doğru büyümektedir. Büyük Sahra Çölü'nden kalkan toz bulutları çok uzun mesafeleri katederek dünyanın başka ülkelerine, hatta başka kıtalara kadar taşınabilirler. Avrupada ve Türkiye'de de özellikle yaz aylarında görülen toz bulutu tabakası ve çamur yağması gibi meteorolojik olaylar dünyanın en büyük çölünün uzak mesafelere taşınmasının sonucudur.
]]>
Çöl Biyomu https://www.col.gen.tr/col-biyomu.html Sat, 01 Dec 2018 01:19:24 +0000 Çöl biyomu, Çöl biyomundan bahsetmeden önce sizlere biyon nedir. Nasıl çeşitleri vardır aşağıdaki yazımda göreceksiniz. Benzer bitki ve hayvan topluluklarını barındıran bölgelerin her birine biyom denir.Aynı iklim koşul Çöl biyomu, Çöl biyomundan bahsetmeden önce sizlere biyon nedir. Nasıl çeşitleri vardır aşağıdaki yazımda göreceksiniz. Benzer bitki ve hayvan topluluklarını barındıran bölgelerin her birine biyom denir.Aynı iklim koşullarının yaşandığı ve de bunun paralelinde farklı bitki örtüsüne sahip olan uçsuz bucaksız coğrafi alanlardır. Canlıları ve de yaşadıkları evreni içine almaktadır. Her biyomun kendine has iklim, hayvan ve bitki cinsine sahiptirler. Biyomlar iklim koşullarına ilişik olarak ayrılmışlardır. Her biyomun sahip olduğu egemen bitki örtüsü o biyomda yaşayan hayvan türlerini de etkisi altındadır.

Çöl biyomları, Bitki örtüsünün hiç olmadığı veya çok seyrek olarak bulunan bölgelerdir. Koordine olarak çöl bölgeleri yağmur yağmamaktadır. Belli aralıklarla kısa süreli yağışlar meydana gelebilmektedir. Çöl biyomlarında sıcaklık farkı çok yüksek sıcaklıklarda görülmektedir. Gündüzleri artı elli beş derecelere kadar yükselebilen sıcaklık geceleri eksi değerlere düşmektedir. Bu sıcaklık farkı nedeniyle çölde bulunan taşlarda çok büyük oran da çözülmeler meydana gelmektedir. Çöl biyomlarında su ihtiyacı az olan bitki türleri görülmektedir. 

Çöl biyomu

  • Kuzey Afrika ve Arap Yarımadası, İran, Avustralya ve ABD’de görülmektedir.
  • İklimin sıcak veya kurak olması sebebiyle bitki örtüsü çok seyrektir.
  • Bitkilerin kökleri uzun veya gelişmiştir. Kaktüsler gövdelerinde su depolayabilmektedirler.
  • Çölde yaşayan hayvanlar çoğu zaman susuzluğa dayanıklı olup açık renklidirler.
  • Çöl biyomu da görülen başlıca hayvan türleri yılan, akrep, kertenkele, örümcek, akbaba, fare ve benzer hayvanlar görülmektedir.

 Yağmur yağdığı vakit gerekli suyu gövdelerine depolayan kaktüsler en önemli çöl bitkileri yer almaktadır. Çöl biyomunda yaşayan hayvan türlerine örnek vermek gerekirse sürüngenleri, böcekleri veya bazı kemirgenleri örnek verebiliriz. Başlıca en önemli çöllere örnek vermek gerekirse   Gobi Çölü, Büyük Sahra Çölü, Arabistan Çölü ve Kalahari Çölü verebiliriz.

]]>
Çöl Kartalı https://www.col.gen.tr/col-kartali.html Sun, 02 Dec 2018 00:24:37 +0000 Çöl Kartalı, bir yarı otomatik tabanca çeşididir. Orjinal ismi "Desert Eagle" olan bu tabanca amerikan tasarımı ve israil yapımıdır. Modelleri arasında 41'lik, 44'lük, 357'lik, 440 Cor-bon ve 50 AE (Action Express) kalibrel Çöl Kartalı, bir yarı otomatik tabanca çeşididir. Orjinal ismi "Desert Eagle" olan bu tabanca amerikan tasarımı ve israil yapımıdır. Modelleri arasında 41'lik, 44'lük, 357'lik, 440 Cor-bon ve 50 AE (Action Express) kalibrelik mermi kullananları vardır. 41'lik ve 44'lük versiyonu 8, 357'lik versiyonu 9 ve 50 AE versiyonu 7 mermilik hazneye sahiptir. Çöl Kartalı kullandığı mermiler dolayısıyla güçlü bir tabanca olmakla birlikte 50 AE versiyonu yüksek oranda geri tepme, büyük ve ağır olma özellikleri nedeniyle pek kullanışlı değildir. Bu silahın 1-2 kiloluk çeşitleri genelde en güçlü olanlarıdır ve ona göre tercih edilir. Ağırlıkları birbirine yakın olmasına rağmen 357'liklerde 50 AE'de olduğu gibi bir geri tepme söz konusu değildir. Hatta kullanıcılar bu çeşidin sıradan 9 mm'likten az geri teptiği yorumunda bulunmuşlardır. Yine de ağırlığı fazla geldiğinden çok az tercih edilir. 

Namlusu tek parça ve blok dökümlüdür. 152 mm'lik namlularda 200 metrelik alanda etkili ve isabetli atış yapabilmektedir. Namlu içi, merminin aşındırmasını azaltacak şekilde yapıldığından atış isabet oranı da artmaktadır. İki el ile de kulanılmak üzere tasarlanan tetik köprüsü ve rahat tutulmaya elverişli kabza, tabancanın hızlı şekilde kullanılmasına müsaittir. Diğer yarı otomatik tabancalarda olduğu gibi Çöl Kartalı modellerinde de şarjörde mermi bittiğinde sürgüsü açık kalmaktadır. Fakat diğer horozlu tabancaların aksine emniyete alınınca ateşleme iğnesi çalışmamaktadır. Bu sayede de tabanca yere düşmesi gibi durumlarda yanlışlıkla ateşlenmek gibi bir kazaya sebep olmaz. Ayrıca bu tabanca sadece standart üretim mermileri alabilmektedir. 

Çöl Kartalı ilk defa 357 Magnum modeli ile 1983'te imal edilmiş ve oldukça iyi satmıştır. 1987'de daha güçlü bir tabanca olan 44 Magnum imal edildi. 1991'e geldiğimizde ise Çöl Kartalı geri tepme oranı oldukça fazla olan 50 kalibre mermiyle sunulmuştur. Lazer ve dürbün takılabilme özelliğine sahip olan bu tabanca yüksek kalite çelikten üretilmiştir.

Bu tabancanın Mark I, Mark VII ve Mark XIX diye adlandırılan üç farklı versiyonu bulunmaktadır. Fakat Mark I ve VII artık üretilmemektedir. Mark XIX serisi ise 50 kalibre ile özdeşleşmiştir. Tabanca parçaları kendine özgüdür ve farklı tabanca parçaları kullanılamaz. 152 mm'lik namlusu en ünlü parçasıdır. Bu tabanca gaz basıncı ile çalışmak üzere üretildiğinden bakım ve temizliği ihmal edilmeye gelmez.
]]>
Çöl https://www.col.gen.tr/col.html Sun, 02 Dec 2018 09:22:30 +0000 Çöl, dünya üzerinde yer alan ana biyom (birbirine bitişik, benzer yayılmış yaşam alanları) tiplerinden biridir. Çöller yılda 250 mm'den daha az yağış alan bölgelerdir. Sanılanın aksine gezegenin en soğuk böl Çöl, dünya üzerinde yer alan ana biyom (birbirine bitişik, benzer yayılmış yaşam alanları) tiplerinden biridir. Çöller yılda 250 mm'den daha az yağış alan bölgelerdir. Sanılanın aksine gezegenin en soğuk bölgeleri olan Antarktika ve Grönland'ın büyük bölümü de çöl tanımının içine girer. Buradan anlaşılacağı gibi çöl terimi sadece sıcak bölgeleri değil soğuk ve kurak bölgeleri de tanımlar.

Çöllerdeki Canlı Türleri

Çöller büyük birer ekosistemdirler ve çöl atmosferindeki düşük nem gündüz ve gece arasında çok büyük sıcaklık farklarının oluşmasına yol açar. Çöllerin aldıkları yağış miktarında büyük değişkenlikler görülür. Yağışların zamanı da öngörülemez. Sıcak iklim çöllerinde toprakta organik maddelerin miktarı az olmasına karşı bol miktarda mineral bulunur. En gelişmiş çöllerde bile bitki örtüsü oldukça seyrektir. Toprak güneş ışınlarına ve rüzgarın etkisine doğrudan maruz kalır. Çöl şartlarında yaşayabilen yıllık ve çok yıllık bitkiler vardır, ancak çok yıllık bitkilerden kaktüsler tipiktir. Kuzey kutbu'nda 400 kadar bitki türü olmasına karşın Antarktika'da yaşayan hiçbir bitki türüne rastlanmamıştır. Çölde yaşayan bitkiler su kaybını asgariye indirmek için genelde ya çok küçük yapraklara sahiptir ya da hiç yaprakları yoktur. Bitkilerin bazıları ise yer altı organları olarak yaşar ve sadece aşırı yağış zamanlarında kısa bir büyüme dönemine sahiptir.

Çöl hayvanları çok çetin koşullarla baş etmek zorunda kalırlar; su kadar besin de çok nadirdir, sıcaklık dramatik bir şekilde değişir, kumda ya da kalın kar tabakası üzerinde yürümek ve yuva kazmak çok zordur. Bu zorlukları aşmak için hayvanlar çok çeşitli fizyolojik ve davranışsal uyumlar geliştirmiştir. Sıcak çöllerdeki hayvanların çoğu küçüktür, günün en sıcak saatlerini bitki diplerinde ya da yer altında geçirip gece saatlerinde avlanır ve besin ararlar. Kanguru faresi gibi bazı hayvanlar, besinlerde bulunan ve metabolizmalarında ortaya çıkardıkları su ile hayatlarını devam ettirir. Bu hayvanların canlı biyokütlesi çok düşüktür ve boyutları oldukça özelleşmiştir.

Dünya üzerindeki en ünlü çöller, Kutup çevrelerinde bulunan soğuk çöller ve Kuzey Afrika'daki Büyük Sahra, Güney Afrika'daki Kalahari Çölü, Asya'daki Gobi ve Güney Amerika'daki Atacama çölleridir. Dünyadaki en büyük çöl Büyük Sahra'dır.

Çölde yaşam

Çöllerde yiyecek ve içecek sıkıntısı nedeniyle burada hayatını sürdüren canlılar olumsuz koşullara karşı birçok adaptasyon geliştirmiştir. Kutup çöllerinde hayvanlar daha büyük yapılı ve daha kalın bir deri tabakasına sahiptir. Ayrıca bu hayvanları koruyan oldukça gelişmiş yağ tabakaları vardır. Kutup çöllerinde ya da buralara yakın bölgelerde yaşayan insan toplulukları bölgeye ait penguen, kutup ayısı, kutup tilkisi, fok, balina, deniz aslanı gibi hayvanları avlayarak bunların et, deri ve yağlarından hem faydalanır hemde bu maddelerin ticaretini yaparlar.

Sıcak çöllerde ise hayatın daha zor olduğu söylenebilir çünkü kutuplarda yaşayan hayvanlardan farklı olarak su gibi önemli bir sorunları daha vardır. Onlar da bu sorunu çözmek için de çeşitli adaptasyonlar geliştirilmiştir. Örnek olarak develer hörgüçlerinde yağ biriktirirler ve ihtiyaç anında fazla yağı bir dizi kimyasal işlemden geçirerek suya çevirir ihtiyaçlarını bu yolla giderirler. Bir çok çöl hayvanı ise küçük boyutludur ve bu onların çabuk terlemesini engeller. Diğer bazı çöl hayvanları da suyu çeşitli şekillerde depo eder ya da aldıkları besinlerin suyundan istifade ederler. Sıcak çöllerde yaşayan çöl insanları ise kısıtlı sayıdaki su kaynaklarına bağımlı olarak göçebe bir yaşam sürerler. Develer bu insan toplulukları için çok büyük önem taşır. Çöl gemisi denen bu hayvanlar insanlar için su kaynakları arasındaki uzun mesafeleri aşmanın tek yoludur.

]]>
Çöl Faresi https://www.col.gen.tr/col-faresi.html Mon, 03 Dec 2018 04:20:48 +0000 Çöl faresi, insanların yaşam alanlarından uzakta yaşayıp üreyen bir fare türüdür.Çöl Faresinin Özellikleri Oldukça uzun arka ayakları ve kısa ön ayakları bulunan çöl f Çöl faresi, insanların yaşam alanlarından uzakta yaşayıp üreyen bir fare türüdür.

Çöl Faresinin Özellikleri 

Oldukça uzun arka ayakları ve kısa ön ayakları bulunan çöl fareleri, iki ayak üzerinde zıplama ve yürüme yeteneğine sahiptir. Bu yüzden kanguru faresi adıyla da bilinir. Bu fareler vücutlarının 3 katına kadar uzayabilen kuyrukları ile zıplarken yön belirleyebildikleri gibi, kafalarına oranla çok daha büyük olan kulaklarıyla da dikkat çekerler. Koyu kanguru faresi ve soluk kanguru faresi olarak ikiye ayrılan bu tür, çöllerde yaşar ve bu bölgelerin hayat şartlarına uyum sağlamıştır. Böcekler, hayvan artıkları, bitki ve tohumlarla beslenen çöl fareleri, çevre şartlarına mükemmel uyum sağladıklarından suya ihtiyaç duymazlar. Çöl fareleri hayatları boyunca hiç su içmez, su ihtiyaçlarını yedikleri besinlerden karşılarlar. Bu tür farelerin diğer bir özellikleri de, yiyecekleri toplayıp yerin altında açtıkları deliklerde depolamalarıdır. Depolanan yiyecekleri korumak için gündüzleri deliklerin ağızlarını kapatırlar. 

Çöl Fareleri Gece Hayvanlarıdır 

Çok ince taneli kuma delik açabilen Soluk kanguru faresinin aksine koyu kanguru faresi daha çok taşlı ya da kumlu alanları tercih eder. Açılan bu deliklere yiyeceklerini depolamak dışında gündüzleri kendileri de burada saklanırlar. Geceleri hareketliliklerine devam eden çöl farelerinin en aktif oldukları saatler ise gün batımından itibaren başlayan 2 saatlik zaman dilimidir. Beslenme, avlanma, yeni besin kaynakları keşfetme gibi uğraşlarını sıklıkla bu vakitlerde hallederler. Soğuk mevsimlerde kış uykusuna yatabilen çöl farelerinin dişileri, bir kaç ayda bir doğum yapabilirler. Bu doğumlarda ortalama olarak 5 yavru dünyaya gelir ve bu yavrular yerin altına kazdılan deliklerde büyüyene kadar koruma altına alınır. 

Çöl Faresi ile Mücadele 

Çöl fareleri, bitkileri ve ekinleri kemirerek çürümelerine neden olduklarından seralar ve otlak alanlar için de büyük tehlike oluştururlar. Fare kemirmesi ve fare ısırıkları insanlara ya da hayvanlara hastalık bulaştırabileceği gibi ekili arazilerde yetişen bitkilerin de çürüyerek heba olmasına neden olur. Besinler üzerine bıraktıkları mikroplarsa bulaşıcı hastalıkların yaygınlaşmasına yol açacağından fare ilaçlama yöntemleri ile farelere karşı çözüm üretilmesi gereklidir. Her ne kadar insanların yaşadıkları bölgelerden uzakta yaşasa da çöl faresi sorunu varsa yok etme konusunda uzman bilgisine başvurmak kesin çözüm için en etkili ve doğru yoldur.
]]>
Namib Çölü https://www.col.gen.tr/namib-colu.html Tue, 04 Dec 2018 01:02:58 +0000 Namib Çölü; Bu çöl, Güney Afrika da yer alan ve Atlas okyanusuna kıyısı olan çölün adıdır. Namib sözcüğü Nama dili kökenli olmakla birlikte ve çok büyük manasını taşımaktadır. Oldukça fazla bir alana yayılan Namib Namib Çölü; Bu çöl, Güney Afrika da yer alan ve Atlas okyanusuna kıyısı olan çölün adıdır. Namib sözcüğü Nama dili kökenli olmakla birlikte ve çok büyük manasını taşımaktadır. Oldukça fazla bir alana yayılan Namib çölü, Atlas okyanusu boyunca. Yaklaşık olarak 2000 kilometre uzunluğunca yayılmış bir alandadır. Kıyı sınırları güneyde Angola yer alan, Carunjamba isimli nehri ile başlar ve Angola, Namibya ve Güney Afrikanın diğer ülkeleri toprakları boyunca uzar. Güney Afrika da yer alan Olifants nehri ilel biter. Yıllık yağış miktarı en az bölgede 2 milimetre civarı, en yağış alan bölgede ise 200 milimetre civarındadır. Oldukça düşük yağış alması nedeniyle bazı kaynaklarda Gerçek Çöl olarak adlandırılır. Neredeyse 80 milyon yıldır kurak ve yarı kurak olan iklimlerin gazabına uğrayan Namib çölü, bu özelliğinden dolayı, Dünyanın en eski çölü olarak kabul edilmiştir.

Jeolojik bakımdan deniz kıyısı boyunca rüzgarların da etkisi ile yığılmalar oluşturmuş kumlara rastlanırken, çöl içi bölümlerde, ince çakılların yer aldığı düzlük alanlar ve çöl genelinde seyrek kum tepecikleri yer alır. En büyüğü yaklaşık olarak 300 metre yükseklik ve 33 kilometre uzunluk ile Çinde bulunan “Badain Jaran Çöl den sonra, 2. sırada yer alır. Okyanus kıyı şeridi boyunca sıcaklıklar genel olarak, yıl boyunca sabit şekildedir ve 20 derece civarındadır. Fakat iç bölgelere gidildikçe değişen sıcaklıklarla karşılaşılır. Özellikle yaz aylarında kavurucu güneşin de etkisi ile 45 dereceden fazla sıcaklıklar olurken, aynı zamanda, geceleri de, dondurucu soğuklarla karşılaşılabilir. Benguela soğuk su akıntısının etkisi ile, Hadley hücresi sıcak hava dalgasının çarpışması sonucunda, yılın büyük bir bölümünde, okyanus kıyısı üzerinde bir sis kemeri ortaya çıkarır.

Namib çölü üzerinde, hemen hemen hiç insan yerleşimi bulunmamaktadır. Son derece küçük gruplar bazı bölgelerde bulunmalarına nazaran, çölün genelinde yerleşim yoktur. Bu sebeple, Namib çölünün oldukça fazla sayıda, bölgeye özgü olan, canlı türü barındırdığı düşünülmektedir. Çölün kıyı şeridi boyunca, soğuk sularında yapmış olduğu etki ile oldukça verimli balıkçılık alanları oluşmuştur. Güney Afrika da, ayı balığı olarak bilinen Arctocephalus pusillus adlı balıkta, bu bölgede yaşamaktadır. Vejetasyon bakımından oldukça verimsiz bir bölge olduğu dile getirilebilir. Bitki yoğunluğu okyanus kıyısında son derece az olmasına rağmen, bölüm bölüm rastlanılabilir. Bu çorak iklime uyum sağlayabilmiş bir iki ağaç türü de bölgede yer almaktadır. Çölün genelinde fil, zebra, aslan, kaplan gibil, bazı Afrikayı yansıtan canlılarda yaşamaktadır.
]]>
Nevada Çölü https://www.col.gen.tr/nevada-colu.html Tue, 04 Dec 2018 10:59:10 +0000 Nevada Çölü, iklim ve peyzaj gerçekten çok farklıdır. İklim yazları çok sıcak, kışları ılımandır. Bölgenin ağırlıklı olarak çöl iklimine sahip olması burada yaşamı oldukça zorlaştırmış hatta imkansızlaşt Nevada Çölü, iklim ve peyzaj gerçekten çok farklıdır. İklim yazları çok sıcak, kışları ılımandır. Bölgenin ağırlıklı olarak çöl iklimine sahip olması burada yaşamı oldukça zorlaştırmış hatta imkansızlaştırmıştır.

Nevada; Amerika Birleşik Devletleri'nin 36. eyaletidir. ABD'nin batı eyaletlerinden bir tanesidir. Kuzeyde Oregon ve İdaho, doğudan Utah, güneydoğudan Arizona, güney ve batıdan Kaliforniya eyaletleriyle çevrilidir. Nevada da yerleşim yerleri arasında ciddi mesafeler bulunmaktadır.

Halkın büyük bir çoğunluğu Hristiyanlığın Katolik mezhebine bağlıdır. Ekonomi; tarım, hayvancılık ve en büyük endüstri dalı olan turizme dayanmaktadır. İklim yapısı uygun olmadığı için tarım çok fazla yapılamamaktadır. Daha çok hayvancılık ve çiftçilik ön plandadır. Patates, hayvan yemi, arpa, buğday başlıca tarım ürünleridir. Dünyanın en büyük eğlence ve kumar merkezi olan Las Vegas'ın eğlence ve kumardan yıllık geliri oldukça fazladır ve eyaletin ekonomisine çok büyük katkısı bulunmaktadır. Eyalet yer altı kaynakları olan; petrol,altın, gümüş, bakır, çinko, kurşun, civa, manganez, vanadyum bakımından oldukça zengindir.
 
Nevada Çölü'nde büyüleyici nadir bitki ve hayvanlara rastlanmaktadır. Neredeyse Nevada eyaletinin her bölgesinde bir çöl bulunmaktadır ve en azından her birinin bazı kısımları kolayca devletin bazı eyaletlerine ve az sayıda nüfusa rağmen yollar ile kısa zamanda ulaşılabilmektedir. Las Vegas ve Reno eyaletleri kentsel alanlardan kaçmak isteyenler için kaçış eyaletleridir.

Nevada Çöllerinden biri olan Mountaintops bu çöller içinde, büyüleyici nadir bitki ve hayvanları barındıran çok doğal bir güzelliği olan Nevada Çöllerinden birdir. 

Nevada Çöllerinden Armagosa Çölünün benzersiz bir özelliği vardır. İçerisinde büyük göletler bulunmaktadır. Aynı zamanda bir çöl ortamına uymayan fakat çölün içinde karahindiba ve yaban üzümleri bulunmaktadır.

Black Rock Çölü kuzeybatı Nevada da bulunan ve yaklaşık bin kilometre karelik geniş bir alana sahiptir. Neredeyse Nevada eyaletinin tamamını kapsayan geniş, kurak bir bölge olan Nevada eyaletinin bir parçasıdır. Black Rock Çölü doğal kaplıcaları, volkanik kayaları ve madenleri için çok sık ziyaret edilir.

Mojave Çölü, güney Nevada da bulunuyor. Las Vegas kenti Mojave Çölü içerisine kurulmuş büyük bir kenttir. Ayrıca çölde bulunan Mead Gölü gezi, kamp ve su sporları için popüler bir yerdir, 24 saat haftanın her günü açıktır.

Nevada Çöllerinden en sonuncusu Tahoe Çölü'dür. Çöl Utah eyalet hattına uzanan ve onun en belirgin özelliği olan yüksek tepe üzerinde 7400 metre deniz seviyesinden bulunan Mormon Mountain Range vardır. Tahoe çöl çevresi çok seyrek nüfusa sahiptir.

Tahoe ve Mojave çölleri en popüler ve çok fazla canlı yaşamının olduğu Nevada Çölleridir.
]]>
Çöl Zambağı https://www.col.gen.tr/col-zambagi.html Tue, 04 Dec 2018 12:04:29 +0000 Çöl zambağı bitkisinin anavatanı Afrika'dır fakat Amerika ve Japonya'da da kültür bitkisi olarak yetişmektedir. Zambakgiller familyasına aittir. Kozmetik dalında çok fazla kullanılan ve kozmetik için önemli bir yere sahip o Çöl zambağı bitkisinin anavatanı Afrika'dır fakat Amerika ve Japonya'da da kültür bitkisi olarak yetişmektedir. Zambakgiller familyasına aittir. Kozmetik dalında çok fazla kullanılan ve kozmetik için önemli bir yere sahip olan bu bitki kültür bitkisi olarak ta yetiştirilebilmektedir. Yaprakları kırıldığında çıkan özsuyu yanık tedavisinde kullanılmakta olup, enfeksiyon, parazit ve bakteri gibi hastalıkların tedavisinde de kullanılmaktadır. Yaprakları ile masaj yapıldığında cilt temizliğine ve cildin tazelenmesine çok önemli faydası bulunmaktadır. Ayrıca yapraklarından ishal yapıcı maddeler elde edilmektedir. Kozmetik ürünü olan çöl zambağı; aloe vera, ölümsüzlük bitkisi ve sarı sabır olarak ta bilinmektedir.

Özellikle yara tedavilerinde ve yanık tedavilerinde çok sık kullanılmakla beraber büyük bir etki göstermektedir. Uzakdoğu'da cilt hastalıkları ve sindirim sistemi bozukluklarında çok sık kullanılmaktadır. Bağışıklık sistemini güçlendiren çöl aslanı bitkisinin özünde 160 çeşit bileşen bulunmaktadır. İçerisinde bulunan aminoasitler, vitamin ve mineraller hastalıklara karşı korunmada önemli ölçüde bir destek sağlar.

Aynı zamanda çöl zambağının ekstresi çıkartılmaktadır. Aloe familyası yapraklarından çıkartılan öz suyu, güneşte veya ısıtılarak yoğunlaştırılmasıyla elde edilen ve yanık tedavisinde kullanılan ve çok iyi bir sonuç veren bir maddedir. Aynı zamanda aloe vera ekstresi de denilmektedir. Günümüzde tüm bayanların tercih ettiği nemlendirici kremler aloe vera içeriklidir.  

Bu şifalı bitki özü deri yüzeyine uygulandığında yumuşatıcı, nemlendirici, onarıcı etkisini göstermektedir. Yaşlanmayı önleyici etkisiyle önemli ölçüde dikkat çeker. Ölü hücreleri cilt yüzeyinden kaldırır ve derinin gözeneklerini temizlemektedir. Bir yandan da deri yüzeyindeki tüm toksinleri kaldırır. İçeriğindeki mineral ve vitaminler ile cilde tazelik kazandırır. Yeni hücre oluşumunda oldukça etkilidir.

Hafif bir kokusu olan çöl zambağı öz suyu hava ile temas halinde katılaşır fakat alkol ile temas ettiğinde anında erime gösterir. Bu jölemsi öz su kozmetik sektöründe ve aynı zamanda ilaç sektöründe kullanılmaktadır. Aloe vera vitamin ve mineral açısından oldukça yüksek bir bitki özelliği taşır. Vücudu kuvvetlendirir ve sindirim sistemini kolaylaştırır. Müshil etkisi göstererek kabızlığı engellemektedir. Yanık ağrılarını ve yanık izlerini giderir. Güneş yanıkları, deri iltihabı, egzama ve böcek sokmalarına karşı oldukça etkilidir.
]]>
Çöl İklimi https://www.col.gen.tr/col-iklimi.html Wed, 05 Dec 2018 05:05:30 +0000 Çöl İklimi, Bu iklim tipinin en belirgin ve en önemli özelliği, yağışların hiç yok denecek kadar az olmasıdır. Çöllerde nemin az olması sebebinden dolayı günlük sıcaklık farkını iyice artırır. Dönenceler Çöl İklimi, Bu iklim tipinin en belirgin ve en önemli özelliği, yağışların hiç yok denecek kadar az olmasıdır. Çöllerde nemin az olması sebebinden dolayı günlük sıcaklık farkını iyice artırır. Dönenceler çevresindeki alçalıcı hava hareketleri çölleri oluşturmaktadır. İç kısımlarda ise çok yüksek dağlar olması sebebi ile bu dağlar nemli hava kütlelerini engeller ve çöller oluşur. Çöl iklimine  kuzey Amerika karalarının iç taraflarında ve Güney Amerika da rastlanır. Günlük sıcaklık farklarının 50 dereceye ulaştığı zamanlar yaşanmaktadır. Yıllık sıcaklık ortalaması 40 derece civarlarındadır. Güneş yıl boyunca dk ve dike yakın bir açıda olduğundan yıllık sıcaklık farkı ise yok denecek kadar az 10 derece civarındadır. Geceleri ise sıcaklık 0 dereceye kadar düşebilmektedir. Genel olarak 100 mm nin altındaki yağış miktarları, sağanak yağmurlar şeklindedir. Çok nadir görünen yağışların ise belli bir zamanı yoktur. Yağışlar çok düzensiz olup, çok uzun yıllar yağış almayan çöl bölgeleri vardır. Konveksiyonel yağış adı verilen yağış tipi görülmektedir. Konveksiyonel yağış anlamı ise ısınan havanın yükselmesi, bir müddet sonra kendi sıcaklığındaki hava ile dengeye gelmesi sonucu, aşağı hava akımlarının başlaması ile oluşan yağış tipidir.  Kaktüs bitkilerinden oluşan bir bitki örtüsüne sahiptir. Çöl deki bitkiler seyrek, seyrek ve cılız tiplidir.Dünyada ki başlıca çöl alanları, Büyük Sahra, Necef, Gobbon, Gibson, Patagonya, Peru ve Kalahari olarak adlandırılmaktadır. Kıtanın içlerine doğru, dönenceler civarında etraf dağlık alanlarla çevrilidir.  Orta Asya çöl alanları ise, Karakum, Kızılkum, Gobi, Taklamakan, Arizona deniz etkisine tamamen kapalı çok büyük çöl bölgeleridir. 

Çöl iklimi tiplerini 3 başlıkta incelemek mümkündür, 

  • Sıcak çöller, Yılda maksimum 1-2 kez yağış düşer. Sadede vahalar yerleşim için müsait diğer yerler değildir. Yıllık sıcaklık farkı yok denecek kadar az olmasına karşılık gece ve gündüz arasındaki sıcaklık farkı çok fazladır. Dikenli bir bitki örtüsüne sahiptir. Sıcak çöllere örnek olarak Kalahari, Büyük Sahra, Arizona ve Kisumu çöllerini gösterebiliriz.
  • Karasal Çöller, Bitki örtüsünün step olması dışında sıcak çöllerle aynı özelliklere sahiptir. Step bitki örtüsü yıllık sıcaklık farklarının 15-30 derece arasında olduğu yerlerde görülür. Kızılkum, Taklamakan ve gobi karasal çöllere örnek olarak gösterilir.
  • Soğuk çöller, Antartika hariç kutup çevrelerinde görülür. Bir bitki örtüsü yoktur.    
]]>
Kalahari Çölü https://www.col.gen.tr/kalahari-colu.html Thu, 06 Dec 2018 00:38:22 +0000 Kalahari çölü,  Afrika kıtasının güneyinde yer alan, dünyanın beş büyük çölünden biridir. Geniş otlaklıklar, çalılıklar ve ağaçlık alanlarla kaplı olmasına rağmen az yağış aldığı ve sıcak oluşundan dolay Kalahari çölü,  Afrika kıtasının güneyinde yer alan, dünyanın beş büyük çölünden biridir. Geniş otlaklıklar, çalılıklar ve ağaçlık alanlarla kaplı olmasına rağmen az yağış aldığı ve sıcak oluşundan dolayı Kalahari'ye çöl denilmektedir. Yıllık yağış miktarı güneybatısına 130 mm, kuzeydoğusunda 600 mm'dir. Kalahari Çölü, çoğunluğu Botsvana'da olmak üzere Güney Afrika ve Namibya ülkelerinin arasında yaklaşık 900.000 km² yüz ölçüme sahip bir bölgedir.

Kalahari Çölü İklim: Kalahari'nin etrafı ortalama 900 ile 1200 metre yükseklikteki dağlarla çevrilidir. Hint ve Atlas Okyanuslarından gelen serin ve yağışlı hava akışının dağları aşıp bölgeye ulaşamamasından yağış miktarları azdır. Yağışlar dönemseldir. Yağışların olmadığı dönemler sıcak geçmektedir. Kalahari Çölü'nde otlaklık, çalılık ve ağaçlık alanlarda antilop, zebra, fil gibi tropik hayvanlar geniş sürüler yaşarlar.

Topraklar genelde kumlu, kızıl renklidir. Önceleri işler halde olan ırmakların getirdiği alüvyonların biriktiği yerlerde kurak dönemlerde sıcaktan alüvyonlar sertleşir, yağmurlar yağınca da alüvyonlu yerlerde toplanan yağmur suları gölleri oluşturmaktadır. Göller kayboluncaya kadar Kalahari'de göller ve çevresi yaşayan tüm hayvanların yaşam alanlarıdır. Göller kayboldukça hayvanlar, diğer sulak alanlara göç eder.

Kalahari ÇölüTarımsal faaliyetler: Genelde Kalahari'nin kuzeydoğusunda yapılmaktadır. Kalahari'de ki tarım alanları yağış durumuna göre yüksek ormanlardan alçak bölgelere doğru değişir. Çoğunlukla sebze yetiştiriciliği görülür. Özellikle patates, karpuz ve kavun bol miktarda yetiştirilir. Kalahari'de bulunan otlaklardaki otların çok olması, bölge insanlarının hayvancılıkla da uğraşmasını sağlamıştır. Kalahari'de yaban hayatını korumak amaçlı milli park alanı oluşturulmuştur. Kalahari Gemsboh Milli Parkı 20.000 km² alanda yer alır.Gemsboh Milli Parkı'nda, Kalahari'de nesli tükenmekte olan hayvanların korunması ve bakımı yapılmaktadır.

Kalahari'de 2000-3000 civarında göçebe hayat süren "Boşimanlar" adı verilen kabile yaşamaktadır. Boşimanlar yerleşik bir hayat sürmedikleri için genellikle avcılıkla hayatlarını sürdürürler.
]]>
Çöl Yılanı https://www.col.gen.tr/col-yilani.html Thu, 06 Dec 2018 18:53:48 +0000 Çöl yılanı, aslında adını yaşadığı ortamdan almıştır. Bu yılan türü, daha çok çöllerde yaşar. Bu nedenle çöl yılanı ülkemizde bu şekilde adlandırılmıştır. Ülkemizde çöl bulunmasa bile çöl yılanı ara ara k Çöl yılanı, aslında adını yaşadığı ortamdan almıştır. Bu yılan türü, daha çok çöllerde yaşar. Bu nedenle çöl yılanı ülkemizde bu şekilde adlandırılmıştır. Ülkemizde çöl bulunmasa bile çöl yılanı ara ara karşılaşılan bir yılan türüdür. Kobra türleri arasında ülkemizde en çok görülen yılan türü çöl yılanıdır. Çöl yılanı dünyada en çok Orta Doğu bölgelerinde bulunmaktadır. Bu bölgelerin özellikle kurak olan yerlerinde çöl yılanı çok daha fazla görülmektedir. Ülkemizde ise daha çok Şanlı Urfa'da görülmektedir. Bu yılan direk olarak kobra türleri içerisinde yer almaktadır. Bu nedenle ülkemizde yaşayan tek kobra türü olması nedeniyle büyük önem taşımaktadır. Bu durum yılanın önemli özeliklerinden biridir. 

Fiziksel özellikleri: Çöl yılanının en büyük özelliklerinden bir tanesi, diğer yılanlara göre biraz daha büyük olan boyudur. Yaklaşık olarak bir buçuk metreye kadar uzayabilen bu yılan türü, her yılan gibi yumurtlayarak çoğalmaktadır. Yumurtadan çıktığında 5-10 cm arasında boyları olan bu yılan türü, hızlı bir şekilde büyüyerek diğer yılanlardan daha uzun hale gelir. Elbette ki kendisinden uzun birçok yılan türü vardır. Fakat bu durum boyunun küçük olduğunu göstermez. Bunun yanı sıra çöl yılanının bir diğer özelliği ise başının ince ve gözlerinin iri olmasıdır. Bu durum çöl yılanının biraz daha korkunç görünmesine neden olduğu için görünüş olarak biraz daha ürkütücü olabilir. Çöl yılanının sırt pullarının ön yarısında ve kuyruk bölesinin hemen üst kısımlarında düzlükler bulunur. Aslında bu özellikler birçok diğer yılanla ortak olabilir. Fakat çöl yılanının görüntüsünün yanı sıra ayrıca rengi ayırt edicidir. Birçok kişi, karşılaştığı yılanın çöl yılanı olup olmadığını, direk olarak görüntüsünden ve renginden anlar. Bazı çöl yılanları üzerinde sırt bölesinde beyaz benekler bulunabilmektedir. 

Ruhsal durum ve saldırı: Çöl yılanı, oldukça vahşi bir yılan türüdür. Bu nedenle her an yanındaki kişiyi ya da canlıyı bir tehlike olarak görerek ısırabilir. Bu gibi durumlarda bazı ruhsal düşünceleri, fiziksel hareketlerine yansıyarak saldıracağını gösterir. Bu durumlarda yeterli bilgiye sahip olan insanlar çöl yılanı türünün ne zaman saldıracağını bilirler. Bu yılan ürkmediği sürece saldırmayacaktır. Fakat bu yılanı herhangi bir şekilde ürküttüğünüzde ilk olarak gövdesini yere yapıştıracaktır. Bu durum saldırı pozisyonlarından bir tanesi olduğu için direk olarak saldıracağını anlayabilirsiniz. Bunun yanı sıra başını gövdesinde bulunan halkaların altına sokmaya çalışır. Bu durumda da yılanın saldıracağı anlaşılacaktır. Saldırı aşamalarından ikinci aşamanın bu olduğunu söyleyebiliriz. Saldırı aşamalarının sonuncusu ise keskin bir tıslama sesi çıkarmasıdır. Bu tıslamalarla yılanın saldıracağını anlayabilirsiniz. 

Nelerle avlanırlar ve nasıl beslenirler Çöl yılanı, daha çok küçük avları tercih etmektedir. Bu nedenle en en çok kuş, kertenkele, kurbağa, kemiriciler gibi hayvanları avlayarak beslenirler. Oldukça zehirli olan çöl yılanı, avlarını zehirleyerek avlamaktadır. Birçok zaman daha avları ölmeden avlarını yutmuş olurlar. Çöl yılanının salgılamış olduğu zehir, avını çok kısa bir süre içerisinde sinirsel olarak etkileyerek felç eder. Bu nedenle canlıların hepsinde zehirleme tehlikesi bulunur. 
]]>
Taklamakan Çölü https://www.col.gen.tr/taklamakan-colu.html Thu, 06 Dec 2018 19:13:59 +0000 Taklamakan Çölü, Batıdan doğuya doğru 1000 km genişliğine, kuzeyden güneye ise 400 km genişliğe sahip olan Taklamakan Çölü 324000 km karelik bir alanı kaplar. Dünyada Rubul Halil Çölün'den sonra en büyük iki Taklamakan Çölü, Batıdan doğuya doğru 1000 km genişliğine, kuzeyden güneye ise 400 km genişliğe sahip olan Taklamakan Çölü 324000 km karelik bir alanı kaplar. Dünyada Rubul Halil Çölün'den sonra en büyük ikinci kum çölü olma özelliğine sahiptir. Ülke olarak Çin de yer alan Taklamakan Çölü, Çin'in en büyük çölüdür. Taklamakan Çölü'ne " ölüm denizi" de denir. Bunun anlamı ise "içine girebilirsiniz ama dışına çıkamazsınız" şeklindedir.

İklim özellikleri: Genel olarak yıllık yağış miktarı 30 mm nin altındaki bölgelere çöl adı verilir ve aynı zamanda kuraklık söz konusudur. Bu kuraklığın iki ana sebebi vardır. İlk sebebi Taklamakan çölü yüksek sıradağlardan dolayı yağış almaz ve ikinci sebep olarak ta karasal iklim kuşağındadır. Denizlerden gelen yüksek hava akımları buraya ulaşana kadar tüm nemini kaybeder, böylece sıcaklık daha da yükselir. 

Bitki örtüsü: Sadece yüksek sıradağların eteklerinde bulunan vahalarda bitki örtüsü nispeten daha zengindir. Bu vahalar yerleşim alanı olarak kullanılabilmektedir. En önemli vaha şehirleri Miran, Hotan ve Kaşgardır. Burada bulunan Tarım Nehrine, Tanrı dağları ve Kunlun Shan dağlarından erimiş şekilde kar suları gelmektedir. Tarım nehrinin sürekli beslenen bir su olması sebebi ile nehir boyunca söğüt ve kavak ağaçları göze çarpar. Ayrıca kendir ve kenevir de göze çarpar. 

Coğrafi yapısı: Sincan Eyaletinin yaklaşık üçte ikisini Taklamakan Çölü kaplar. Ortalama 300.000 km karelik bir alana sahiptir. Taklamakan Çölü'nün bir parçası deprem bölgesi olup, deprem tehdidi altındadır. Taklamakan Çölü'nde kısmi aralıklarla tuz gölleri bulunmaktadır.Ayrıca Taklamakan Çölü dünyanın en zengin petrol rezervlerine sahiptir.

]]>
Atacama Çölü https://www.col.gen.tr/atacama-colu.html Fri, 07 Dec 2018 13:49:37 +0000 Atacama Çölü, dünyanın en kurak çölü özelliğine sahip çöldür. Bu çöl yaz aylarında ve kış aylarında kuraklığını sürdürerek dünyanın en kurak çölü olmaktadır. Bu çöl, konum olarak Şili'nin kuzeyinde bulunmaktad Atacama Çölü, dünyanın en kurak çölü özelliğine sahip çöldür. Bu çöl yaz aylarında ve kış aylarında kuraklığını sürdürerek dünyanın en kurak çölü olmaktadır. Bu çöl, konum olarak Şili'nin kuzeyinde bulunmaktadır. Bu çölün batısında büyük okyanus bulunur. Bu çölün en ilginç yönlerinden bir tanesi de okyanusun yakınlarında olmasıdır. Okyanusun yakınlarında olmasına rağmen en kurak çöl olması, ilk duyanları şaşırtmaktadır. Çölün kuzey yönünde Peru, doğu yönünde ise Bolivya bulunmaktadır. Bu nedenle çöl olsa bile konum olarak oldukça önemli yer tutmaktadır. Atacama Çölü, bilindiği gibi And Dağları'nın hemen yanında bulunmaktadır. Aslında bu bölgeler coğrafi olarak yağmur bölgesidir. Fakat doğu rüzgarlarının aşırı bir şekilde kuru olması meydana gelecek olan yağışların engellenmesine neden olmaktadır. Bu nedenle çöl alan oluşum göstermektedir. Atacama Çölü'ne az yağmur yağmasının bir diğer önemli nedeni ise hemen yakınında bulunan Büyük Okyanus sahillerinin oluşturmuş olduğu soğuk su akıntısıdır. bu su akıntıları nedeniyle bu bölgelerde çok az miktarda yağmur bulutu olur. Oluşan yağmur bulutu, maalesef çölün oluşmasının önüne geçemez. Bu durum Atacama Çölünün son derece serin olmasını sağlar. Bu nedenle diyebiliriz ki Atacama Çölü, diğer çöllere göre çok daha serindir. Fakat bu serinlik kuraklığın azalmasında herhangi bir katkı sağlayamamaktadır. Çölün sahile yakın yerlerinde yılın belli dönemlerinde az da olsa canlanmalar meydana gelir. Meydana gelen canlanmalar henüz tam olarak ortaya çıkmadan geri çölleşir. 

Tarihçesi:
Atacama Çölünün yaklaşık olarak 15 milyon yıl öncesine kadar bir tarihinin olduğu düşünülmektedir. Yapılan yeraltı kazıları ve kaya araştırmaları sayesinde 15 milyon yıl öncesine kadar farklı bilimsel sonuçlara ulaşılmıştır. Bu tarih aslında oldukça eskidir. Bu nedenle Atacama Çölü'nün en eski çöller arasında olduğunu söyleyebiliriz. 
Atacama çölü, su bakımından oldukça fakir bir bölgedir. Fakat buna rağmen eski zamanlarda bu çöle bazı yerleşmeler yapılmıştır. Buradan anlaşılıyor ki bu çöl daha eski zamanlarda günümüzdekinden daha sulak bir haldeydi. Günümüzde uzun süreli yaşamın mümkün olmadığı  bu çöl, önceki dönemlerde bazı topluluklara ev sahipliği yapmıştır. Yapılan araştırmalara göre dünyadaki en eski mumya kültürü bu çölde bulunmuştur. Bu mumyaların 7000 yıldan daha eski olan mumya bebekleri bulunmaktadır. 

Ekonomi: 
Atacama Çölü, Şili için çok büyük bir önem taşımaktadır. Şili'nin ülke ekonomisinin belli bir kısmı bu çölde var olan maden rezevrlerinden gelmektedir. Özellikle altın, gümüş ve bakır gibi önemli madenler, Şili için büyük önem taşımaktadır. Şili, bu rezervleri kullanarak ülke ekonomisini hızlı bir şekilde güçlendirebilmektedir. Bu nedenle Atacama Çölü, Şili'nin omurgası olmaktadır. 
]]>
Çöl Tilkisi https://www.col.gen.tr/col-tilkisi.html Fri, 07 Dec 2018 21:04:25 +0000 Çöl Tilkisi, Köpekgiller familyasının en küçük mensubu olan ve fennik tilkisi olarak da bilinen çöl tilkisi, Arap Yarımadası, Sina Yarımadası, çöller ve Kuzey Afrika'da bulunan çöl hayatına oldukça uyum sağlayan bir tilki Çöl Tilkisi, Köpekgiller familyasının en küçük mensubu olan ve fennik tilkisi olarak da bilinen çöl tilkisi, Arap Yarımadası, Sina Yarımadası, çöller ve Kuzey Afrika'da bulunan çöl hayatına oldukça uyum sağlayan bir tilki türüdür. 

Çöl tilkisinin özellikleri, bu küçük hayvanın küçük vücudu olmasına rağmen 15 cm ye varan kulakları oldukça uzundur ve diğer tilki türlerine göre biraz daha incedir. Bu hayvanın kulaklarının ince ve büyük olması Vücut sıcaklığını sabit tutmak için oldukça gereklidir. Kuyruğu yaklaşık 25 cm uzunluğunda, ağırlığı 1,5 kg kadardır. Kuyruklarının ucu siyahtır. Karın bölgesi ve yüzü beyaz olan çöl tilkisinin kürkü ise krem rengidir ve yağ depolaması, ısı kaybını sağlar. Bu uzun kulaklı hayvanın farklı bir özelliği de diğer tilki türlerine göre sosyal ve fiziksel özellikleri açısından farklı olmasıdır. Bu durum da evrimsel bakımdan analiz edilmesini zorlaştırır. Uzmanlar hala çöl tilkisinin kendine özgü ayrı bir cins mi yoksa gerçek bir tilki mi olduğuna henüz karar vermiş durumda değildir. Mesela bu türde diğer tilkilerde olan misk bezeleri yoktur ve diğer tilki türlerinde 35-39 kromozom varken, bu tilki türünde yalnızca 32 kromozom vardır. Bunlardan farklı olarak çöl tilkilerinin grup halinde yaşarlar, diğer tilki türleri ise bir çoğu ise tekil olarak yaşamaya uyum sağlamışlardır. 

Çöl tilkisi yaşam alanı, bu farklı özelliklere sahip olan tilki türüne en çok Sahel çölünde, Arap ve Sina Yarımadasında, Türkiye'de ise Güney bölgelerde rastlanmaktadır.

Çöl tilkisi yaşam şekli, bu tilki türleri avlanmaktan ve çölün öldürücü sıcağından korunmak için yalnızca gece aktif halde olurlar ve 5-10 hayvandan oluşan gruplar oluşturarak çölün içerisinde inler kazarlar. Herhangi bir tehlikeyi hissettikleri anda kendilerini hemen toprağın altına gizlerler. Koruma altında yaklaşık 14 yıl kadar yaşayabilen çöl tilkisi genellikle çekirge, fare ve kertenkele gibi hayvanlarla beslenirler. Çok az da olsa kuş da avlayabilen uzun kulaklı çöl tilkeleri bitkisel gıdalarla pek beslenmeler. Fakat hayvanat bahçesinde bulunan bu tilki türleri bitki ile beslenebilir ve meyvede yiyebilir. Şehre yakın yerlerde bulunan çöl tilkileri ise, kümes hayvanlarını yiyerek ve kazdıkları kumun içerisinde bulunan hayvanları yiyerek beslenirler. Su ihtiyaçlarını ise, yediği hayvanlardan temin ederler. Fakat su kaynağı bulduklarında su içebilirler. 

Çöl tilkisi üremeleri, yaz mevsiminin başlangıcında ya da kış sonunda bu uzun kulaklı hayvanların çiftleşmeleri başlar ve gebelik sureleri 7- 8 haftadır. Her doğumda 2-5 arası yavru dünyaya getirirler. Oldukça küçük bir hayvan olan çöl tilkilerinin yavruları doğduktan sonra erkek olanları oldukça agresiftir ve ailesinin tehlikelere karşı koruyacak kadar cesurdur. Yavrular yaklaşık 1 sene kadar ailelerinin korumasında olurlar. Ancak daha sonra ailelerinden ayrılırlar.
]]>
Çöl Hayvanları https://www.col.gen.tr/col-hayvanlari.html Sat, 08 Dec 2018 04:01:23 +0000 Çöl hayvanları, denilince benim ve daha birçok kişinin ilk aklına gelen eminim ki yılanlar, develer ve akreplerdir. Evet bu hayvanların bazı türleri çölde yaşarlar, ama çöl benim ve eminim ki daha birçok kişinin bilmediği ha Çöl hayvanları, denilince benim ve daha birçok kişinin ilk aklına gelen eminim ki yılanlar, develer ve akreplerdir. Evet bu hayvanların bazı türleri çölde yaşarlar, ama çöl benim ve eminim ki daha birçok kişinin bilmediği hayvan türlerini barındırıyordur. Çölde yaşam hiç de kolay değildir o yüzden çölde yaşayan hayvanların suya dayanıklı olması gerekmektedir. Ayrıca çöl hayvanları genelde kamufle olabilmeleri için açık renkli postları olan hayvanlardır. Çölde bir çok kemirici hayvanda yaşamaktadır. Çölde yaşayan bir çok hayvan gece dışarı çıkarlar bunun sebebi ise gece hem nem oranının daha yüksek olması, hem ısının gündüze oranla düşmesi hemde geceleri terleme olayının daha az olmasıdır. Çöller kumlar ve kum tepelerinden oluşmaktadır. Çölde ağaç nadiren görünür, ağaçların oldukları yerlerde de muhtemelen su kuyuları vardır. Çöl gündüzleri ne kadar sıcak ise geceleri de o kadar soğuk ve dondurucudur. 

Şimdi çöl hayvanlarını hep beraber tanıyalım.

Deve: Develer çok özel çöl yaşamına ayak uydurabilen çok özel canlılardır. Develeri bu kadar özel kılan ise en ağır şartlara bile dayanabilen bir vücut yapılarının olmasıdır. Sırtlarında birçok hayvanın taşıyamayacağı kadar yük taşıyabilirler. Uzun süre açlığa ve susuzluğa dayanabilen develerin bütün vücudunu kaplayan ve onları güneşin etkilerinden koruyan sık tüyleri vardır. Develerin çöl şartlarında yaşamasını kolaylaştıran bir başka etmen de hörgüçleridir. Bu hörgüçlerde vücut ağırlığının beşte biri kadar yağ depolanır, buda vücuttan fazla su atılmamasını sağlar.

Çöl kekliği: Bu keklik türleri Sahara ve Kalahari çöllerinde yaşamlarını sürdürmektedirler. Yaşamlarını kumların üzerinde buldukları tohumlar ve çıkan filizleri yiyerek sürdürürler. Çöl yaşamına ayak uydurabilen çöl kekliği su ihtiyacını karşılayabilmek için günde 120 km. uçabilmektedir. Suya ulaştıklarında ihtiyaçlarını karşılayabilmek için hiç ara vermeden su içerler. Ayrıca göğüs tüylerini ıslatarak çölde kalan yavrularına su taşırlar. 

Altın renkli köstebek: Altın renkli köstebek kum tepelerinde ve kumların içinde yaşarlar. kum tepelerinde yaşıyor olmalarına rağmen çok nadir görünürler. Geceleri avlanmak için dışarı çıkıp gündüz ise tekrar kumun altına girerler. Bu köstebeklerin 18 ayrı türü bulunmaktadır. Çöllerdeki kumluk ovalarda, dağlık bölgelerde çukur kazdıkları her yerde yuva yapabilir ve yaşamlarını sürdürürler. Altın renkli köstebeklerin isminden de anlaşıldığı gibi rahatça saklanabilecekleri ve avlanırken kamufle olabilecekleri altın renginde tüyleri vardır. Kumda bulunan küçük böcekleri ve kertenkeleleri güçlü ayakları ile yakalayıp bu şekilde beslenirler.

Fennec tilkisi: Çölde yaşayan ve yırtıcı bir hayvan olan fennec tilkisi en küçük tilki türüne mensup bir canlıdır. Krem rengi tüyleri olan fennec tilkisi Afrika ve Arabistan'ın kumlu çöllerinde yaşamlarını sürdürürler. Tilki türüne mensup bu canlıların kulakları çok iyi duyar ve avlarının yerini kolayca tespit etmelerini sağlar. bu nedenle de oldukça büyüktürler. Kulaklar aynı zamanda vücut ısısının dışarı atılmasını sağlayan bir soğutucu vazifesini de görür. Bu tilki türü böcekler, küçük kemirgenler ve kertenkele ile beslenirler. Çöl sıcaklarından kazdıkları çukurlarda saklanarak korunurlar.

Darkling böcekleri: Bu böcek türleri deniz kenarında bulunan Namib Çölünde yaşamaktadır. Kabuklarının üzerinde su kaybetmelerini engelleyen özel bir su geçirmez katmanları bulunmaktadır. oldukça uzun bacaklara sahip bu böcek türü su elde etmek için kum tepelerinin en yüksek yerlerine çıkıp vücutlarının arka kısmını havaya kaldırır ve kabuklarının üzerine çiğ taneleri düşmesini, birikmesini sağlarlar.

Deve kuşu: Çöl yaşamına uyum sağlayan bir diğer hayvan türü ise deve kuşudur. Uçamayan ve dünyadaki en büyük kuş cinsi olan deve kuşları susuzluğa oldukça dayanıklı hayvanlardandır. Su ihtiyaçlarını yedikleri şeylerden kendileri karşıla]]> Çöl Bitkileri https://www.col.gen.tr/col-bitkileri.html Sat, 08 Dec 2018 17:55:54 +0000 Çöl bitkileri; kurakçıl bitkilerdir. Yani kurak  koşullarda, su saklayabilen bir yapıya sahip bitkilerdir. Çöl bitkilerinin çoğu çalı ya da ot türündedir. Ağaçlara sadece gölcüklerin ya da yüzeye yakın yeraltı su kaynakl Çöl bitkileri; kurakçıl bitkilerdir. Yani kurak  koşullarda, su saklayabilen bir yapıya sahip bitkilerdir. Çöl bitkilerinin çoğu çalı ya da ot türündedir. Ağaçlara sadece gölcüklerin ya da yüzeye yakın yeraltı su kaynaklarının olduğu vahalarda rastlanır. Çöl bitkilerinin yaprakları ve sapları su geçirmeyen, aynı zamanda bitkilerin su kaybetmesini önleyen mumsu bir maddeyle kaplıdır. Bitkilerin ihtiyaçları olan karbondioksiti emmesini sağlayan gözenekler, bazı bitkilerin üst derisine gömülmüştür. Hatta bazılarında, kurutucu rüzgarlardan koruyan tüylerle kaplı olabilmektedir. Bitkilerin iç dokularında ise, suyu tutan zamklı maddeler bulunabilmektedir. Kök sistemleri, yayılan ya da derine inen tiptedir ve elden geldiğince çok su emerler.

Bazı ılgın cinsleri, magnezyum klorür ile kalsiyum klorürden oluşan tuzlu bir salgıyla örtülüdür. Bu kimyasal maddeler son derece nem çeker maddelerdir. Geceleri, toprak düzeyi yakınında oluşan az miktarda olan su buharını emerler. Bitkinin emdiği bu su, sonradan bitkinin üst derisinden ve gözeneklerinden geçer. Topraktan suyu emen otların, çok dallı olan köklerindeki kök kılları, suyu emme yeteneğini üç kat arttırmaktadır. Bazı çöl bitkilerinin ve kaktüslerin iklime gösterdikleri bir başka uyum, yaprakların değişerek dikene dönüşmesidir. Ayıca bitkinin sapı, hem fotosentez organı, hem de su depo edici organ görevini yerine getirmektedir.

Çölde yetişen bitkiler:

Gerbera çiçeği: Compositae familyasından olan katmerli ve yalın kat formda sarı, turuncu, beyaz, pembe, kırmızı tonlarda, iri papatya benzeri çiçekleri olan, çok yıllık otsu bir bitkidir. Alt tarafı tüylü yapraklı, pancar gibi düz veya iri parçalıdır. Etli ve kalın kökleri, suyun durumuna bağlı olarak bir metre derine kadar inebilir.

Kaktüs: Kaktüsgiller, gövdeleri etli ve yaprakları diken şeklini almış, bir çiçekli bitkiler familyası'dır. Genellikle tropikler ve çöllerde yaygındırlar. Çölde yetişen Saguaro kaktüsü, en büyük kaktüslerden biridir. Genellikle yetişkinleri 12 metre boya ulaşır, nadiren de olsa 15 metreyi bulabilirler.

Kana çiçeği: Asya ve Amerika'nın sıcak bölgelerinde yetişen kök saplı otsu bir bitki türlerinin ortak adıdır.

Adenium: Çöl gülü olarak da bilinen, kodeks yapılı gövdesi ve çok güzel çiçekleriyle bambaşka bir güzelliğe sahip bir çöl bitkisi. Öz suyu çok zehirli olan bir bitkidir, dokunulmamalıdır.

Hibiskus: Sudan çöllerinde yetişen ve susuzluğu gideren bir bitkidir. Bir diğer adı Mekke Gülü'dür. Çay gibi demlenip içilebilen bir bitkidir. Bir çok faydası bulunmaktadır.
]]>
Çöl Varanı https://www.col.gen.tr/col-varani.html Sun, 09 Dec 2018 06:44:02 +0000 Çöl varanı; pullu sürüngenler takımından olan, varangiller familyasından  bir sürüngendir. Bu canlı çöl ve yarı çöl bölgelerde başta Türkiye olmak üzere Güney Batı Asya ve Kuzey Afrika bölgelerinde yaşamaktadır. Yakla Çöl varanı; pullu sürüngenler takımından olan, varangiller familyasından  bir sürüngendir. Bu canlı çöl ve yarı çöl bölgelerde başta Türkiye olmak üzere Güney Batı Asya ve Kuzey Afrika bölgelerinde yaşamaktadır. Yaklaşık olarak 40 farklı türü bulunmaktadır. Genellikle akşam serinliğinde avlanmaya çıkarlar. Çöl varanı küçük memelilerle beslenirler. Yılan, kertenkele ve yumurta yerler. Bu hayvanlar kuyruklarının desteği ile yükselerek insantimsaha benzerlara ve binek hayvanlarına saldırabilirler. Hepsi saldırgan ve etçildirler. Kendi türündeki hayvanları bile yedikleri görülmüştür. Büyük boyuttaki varanlar, iri memelileri de avlarlar. En büyük düşmanları insanlardır.

Çöl varanı fiziki özellikleri: 

Çöl varanının ayakları güçlü, başı, boynu ve kuyrukları uzun, çatal dilli sürüngenlerdir. Dişleri çenelerinin iç kenarlarına dizilidir. Sırt tarafı sarımsı-turumcumsu gri renkte olup, sırt ve kuyruk üzerinde koyu renkli enine şeritler vardır. Bu şeritler vücudun yanalında genellikle çatallaşır. Desenler özellikle yavru ve yarı erişkin varanlar da daha çok belirgindir. Erişkin bireyler yaşlandıkça desenler belirsizleşir. Karın bölgesi açık renkli ve genellikle lekesizdir. Varanların boyun kısımları vücuda göre oldukça uzundur. Burun delikleri, gözün hemen önündedir. Dil yapıları, yılan dili gibi uzun ve çatallıdır. Dillerini av ararken koku alma organı olarak kullanırlar. Kuyruklarını kırbaç gibi kullanabilirler. Gelişmiş bacaklarının her birinde beşer parmak ve kuvvetli tırnaklar bulunur. Bu canlılar hızlı koşabilirler. Ağaç ve çalılara tırmanma özellikleri de vardır. Çöl varanının boyu 1,5 metreye kadar ulaşabilmektedir. Dişi varan 10 ile 25 tane arası yumurta bırakır.

Çöl Varanı türleri:

Nil varanı: Afrika'da su kenarlarında yaşar. Boyları 2 metreye kadar çıkabilir.

Şeritli su varanı: Doğu Hindistan ve Tayland arasında, akarsu yakınlarında yaşar. Boyları 2.20 cm'yi aşan bir varan türüdür. Zamanının büyük bir bölümünü su içinde geçirir.

Komodo ejderi: Komodo adasında yaşayan türün görünüşü timsaha benzer. Gündüzleri aktif olan bu hayvan, geyik iriliğinde hayvanları avlayabilir. Boyları 3 metreyi aşmaktadır.

Kısa kuyruklu varan: Avustralya'da yaşayan bu türün boyları 20 cm civarındadır. Kayalıklar arasında ve ağaçların tepesinde yaşamaktadır.
]]>